Autor: Evan M. Braunstein, MD, PhD
Urednik sekcije: prof. dr. sc. Petar Gaćina, dr. med. i prim. Goran Rinčić, dr. med.
Prijevod: Klara Vranešević, dr. med.
Traumatska hemolitička anemija je posljedica intravaskularne hemolize zbog pretjeranog trenja ili vrtloženja u krvotoku.
(Vidi također Pregled hemolitičkih anemija.)
Pretjerano smicanje ili turbulencija u cirkulaciji uzrokuje traumu crvenih krvnih zrnaca (eritrocita) u perifernoj krvi, što dovodi do fragmentiranih crvenih krvnih zrnaca (npr. trokuta, oblika kacige) zvanih shistociti (vidi sliku Shitociti). Prisutnost shistocita u perifernom razmazu je dijagnostička. Mali shistociti dovode do smanjenog srednjeg volumena eritrocita (MCV) i širokog distribucijskog raspona volumena eritrocita (RDW), što odražava anizocitozu.
Mikroangiopatska hemolitička anemija obuhvaća fragmentaciju crvenih krvnih zrnaca uzrokovanu mikrovaskularnom ozljedom kao i mehaničkim uređajima. Uzroci fragmentacije mogu biti:
-
Diseminirana intravaskularna koagulopatija, poremećaj često povezan sa sepsom, tumorom, komplikacijama u trudnoći, ozljedama ili operacijama
-
Stenoza ili mehanički srčani zalistci, uključujući disfunkciju umjetnih zalistaka (npr. perivalvularno "curenje")
-
Trombotička trombocitopenična purpura (TTP)
-
ili srodni poremećaji poput HELLP sindroma (hemoliza, povišeni enzimi jetre, trombocitopenija) i bubrežne krize kod sistemske skleroze
-
Zabilježeni su rijetki slučajevi kod kojih repetitivna trauma uzrokuje hemolizu eritrocita (npr."marš" hemoglobinurija, karate udarci ili bubnjanje rukama)
Liječenje je usmjereno na osnovni uzrok. Anemija zbog manjka željeza često je prisutna kao posljedica kronične hemosiderinurije i liječi se nadoknadom željeza. Održavanje hematokrita > 30 % može smanjiti hemolizu uzrokovanu turbulentnim protokom.